Wielrenner Greg Van Avermaet ging van eeuwige tweede naar Greg de Killer. Zijn geheim? Hij is overtuigd dat hij ook zal winnen. Is het dan zo simpel? ‘Een atleet die ruimte laat voor twijfel, vertrekt bij voorbaat met de handrem op.’ TICkA Collega Jef Brouwers deelt zijn visie hierover in De Standaard.

‘Een echte topsporter is er altijd van overtuigd dat hij zal winnen’, zegt sport­psycholoog Jef Brouwers. ‘Die overtuiging is de reden waarom die topsporter ook zo groot is kunnen worden. Een atleet die ruimte laat voor twijfel, vertrekt bij voorbaat met de handrem op. Twijfel maakt altijd onkundig. Voor grote winnaars, genre Usain Bolt en Eddy Merckx, is winnen een evidentie.’

Ook voor artsen, die het leven willen ­laten overwinnen op de dood, is een ­winnaarsmentaliteit cruciaal. Guido Dua, hoofd van de dienst neurochirurgie van het ZNA Middelheim in Antwerpen, vindt dat elke chirurg tijdens een operatie een narcist moet zijn. ‘Als ik begin aan een hersenoperatie, dan prent ik mezelf in dat ik de beste ben’, zegt hij. ‘“Ik kan dit”, zeg ik tegen mezelf. Anders moet je er ook niet aan ­beginnen.’

Denken als een winnaar kun je leren. ‘Mentale veerkracht is maakbaar. Het is dertig procent aanleg en zeventig procent training’, zegt Karen Wouters, professor ­leiderschap aan de Antwerp Management School. Voortdurende zelfreflectie, oefenen en een positieve houding: dat zijn volgens Wouters de voorwaarden om een winnersmentaliteit te ontwikkelen.

Jef Brouwers geeft sporters die hun ­winnaarsmentaliteit willen aanscherpen het advies om zich zeker niet te vergelijken met anderen. ‘Vergelijken is altijd ver­liezen. Je hoopt dan eigenlijk dat je wint omdat je tegenstander minder sterk zal zijn, terwijl je moet uitgaan van je eigen sterkten en moet bezig zijn met factoren die je wel onder controle hebt.’

Een winnaarsmentaliteit is een tunnelvisie die je boven jezelf laat overstijgen. Maar met de claim dat je de beste bent, maak je jezelf niet altijd sympathiek. Zeker in Vlaanderen blijft de underdog populair. ‘Belgen hebben zo’n winnaarsmentaliteit niet van nature – nederigheid is ons merk’, zegt Brouwers. ‘In Australië en Amerika krijgen sporters met de paplepel mee dat winnen het allerbelangrijkste is.’

I always expect to win’, zei Donald Trump tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Zelfs zijn faillissementen worden door The Donald voorgesteld alsof ze toch overwinningen zijn. En of je dat nu ijdel, zielig of gewoon dom vindt: mede dankzij zijn ontembare wil om aan het langste eind te trekken, is hij wel president geworden.

Volgens Brouwers heeft een echte winnaar net een grotere mentale weerbaarheid en kan die net iets meer hebben dan ­iemand die denkt dat hij wel eens naast de zege kan grijpen. ‘Als een topsporter met een winnaarsmentaliteit van het podium stapt nadat hij een tweede of derde plaats heeft behaald, dan denkt hij al aan de volgende overwinning.’

Lees het volledige artikel in De Standaard.